- WIADOMOŚCI
Bank Światowy ostrzega przed wzrostem cen żywności
Bank Światowy ostrzega przed napięciami w globalnych dostawach żywności i wzrostem cen. Wszystko przez El Niño i ograniczoną podaż nawozów, spowodowaną zablokowaniem cieśniny Ormuz.
Jak podaje „Financial Times”, w najnowszych prognozach dla światowej gospodarki bank stwierdził, że „destrukcyjna pogoda” związana z ociepleniem Oceanu Spokojnego może pogłębić napięcia w światowych dostawach żywności.
Podwójne zagrożenie
”Zgodnie z najnowszą prognozą amerykańskiej National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA) z 14 maja prawdopodobieństwo wystąpienia El Niño między majem a lipcem wynosi 82 proc. To, że utrzyma się przez całą zimę na półkuli północnej (grudzień 2026 – luty 2027) jest pewne na 96 proc. El Niño zwiększa prawdopodobieństwo wystąpienia wysokich temperatur powietrza a co za tym idzie – ekstremalnych zjawisk pogodowych na świecie” – pisała na łamach E24 red. Alicja Jankowska.
”Na ten moment agencja podaje, że istnieje 37 proc. prawdopodobieństwo wystąpienia zjawiska najwyższej kategorii („super El Niño”). Wówczas temperatura wody w oceanie w centralnej i wschodniej części Pacyfiku przy równiku przekracza średnią o ponad 2°C. Ostatni raz ten próg został przekroczony podczas zjawiska w latach 2015-2016” – dodaje.
Analizy Europejskiego Banku Centralnego z 2023 roku wskazywały, że El Niño standardowej wielkości zwiększa globalne ceny żywności o 9 proc. Obecnie sytuacja przedstawia się podobnie, a ze względu na problemy dostaw nawozów sztucznych przez cieśninę Ormuz – być może nawet gorzej.
Zdaniem analityków z Energy&Climate Intelligence Unit, jeśli ceny żywności rosną podczas dużych wstrząsów, „mają tendencję do powolnego i częściowego spadku, pozostawiając gospodarstwa domowe w obliczu wyższych rachunków za zakupy spożywcze długo po ustąpieniu pierwotnego kryzysu”.
Średnio ceny na półkach spadają zaledwie o 1 proc. pierwotnego wzrostu po sześciu miesiącach, 5 proc. po roku i 7 proc. po dwóch latach. W ujęciu skorygowanym o płace, tylko około jedna trzecia (35 proc.) szoku przystępności cenowej ustąpiła po dwóch latach.
wskazują analitycy
Jak wskazano w raporcie, niektóre towary są szczególnie narażone. El Niño wywiera presję wzrostową na kakao, oleje spożywcze, ryż i cukier, a także stwarza szersze ryzyko dla innych produktów związanych z tropikami, takich jak banany, herbata, kawa i czekolada.
Cytowani przez brytyjski dziennik ekonomiści obawiają się, że łączny wpływ ograniczonego stosowania nawozów i ekstremalnych zjawisk pogodowych zwiększy niepewność żywnościową i podwyższy inflację.
Największy wzrost inflacji cen żywności odczułyby kraje rozwijające się, w których żywność stanowi większą część wydatków gospodarstw domowych. Jednak zdaniem analityków globalny wzrost cen o 20 proc. uderzyłby najmocniej w strefę euro gospodarek G7, zwiększając inflację bazową o 0,3 do 0,6 punktu procentowego w ciągu kwartału.