Historyczna zmiana w Niemczech. Pompy ciepła wyprzedziły gaz

Jak wynika ze statystyki Niemieckiego Związku Przemysłu Grzewczego (BDH) oraz Niemieckiego Związku Branży Pomp Ciepła (BWP), w 2025 r. na rynek trafiło 299 tys. wodnych pomp ciepła, co oznacza wzrost o 55 proc. rok do roku. Ich udział w całkowitej sprzedaży nowych urządzeń grzewczych wyniósł 47,7 proc. W tym samym czasie sprzedaż urządzeń gazowych spadła do 276,5 tys. sztuk, a ich udział w rynku wyniósł 44,1 proc. Było to pierwsze wyprzedzenie gazu przez pompy ciepła w skali całego niemieckiego rynku nowych instalacji grzewczych.

Sprzedaż pomp ciepła odbiła po bardzo słabym 2024 r. Po wcześniejszym wzroście do 356 tys. urządzeń w 2023 r. rynek spadł w 2024 r. do 193 tys. sztuk. Według analityków BWP załamanie przyszło po burzliwej publicznej i politycznej dyskusji wokół ustawy regulującej zasady wymiany źródeł ciepła w budynkach, oraz w trakcie zmian w systemie wsparcia. W 2025 r. rynek wrócił do wzrostu, ale nie odrobił jeszcze poziomów notowanych dwa lata wcześniej.

Nowe budynki odchodzą od gazu

Jednocześnie cały niemiecki rynek ogrzewania pozostawał wyraźnie słabszy. BDH podał, że w 2025 r. sprzedano łącznie 627 tys. urządzeń grzewczych, czyli o 12 proc. mniej niż rok wcześniej. Był to najniższy poziom od 15 lat. Średnia dla całego rynku z ostatniej dekady wynosiła około 800 tys. urządzeń rocznie. BDH przypomniał też, że cel 500 tys. instalowanych pomp ciepła rocznie, przyjęty jeszcze przez poprzedni rząd od 2024 r., drugi rok z rzędu nie został osiągnięty. Organizacja podała również, że aby nie tracić z pola widzenia celów modernizacyjnych, w Niemczech trzeba byłoby wymieniać około 1 mln systemów grzewczych rocznie.

Najmocniej widać zmianę w nowym budownictwie. Niemiecki urząd statystyczny Destatis podał, że w 2024 r. 69,4 proc. oddanych do użytku budynków mieszkalnych miało pompę ciepła jako podstawowe źródło ogrzewania. Wśród budynków zatwierdzonych do budowy udział ten był jeszcze wyższy i wyniósł 81 proc. Gaz jako podstawowe źródło ogrzewania odpowiadał za 15 proc. nowych budynków oddanych do użytku i za 3,7 proc. budynków objętych pozwoleniami. Inaczej wygląda sytuacja wśród wszystkich istniejących budynków mieszkalnych. Z danych Destatis wynika, że 53,9 proc. budynków mieszkalnych w Niemczech było ogrzewanych gazem, podczas gdy udział odnawialnych źródeł ciepła pozostawał w tej grupie wyraźnie niższy.

Dane statystyczne pokazują też słabość przemysłowego i inwestycyjnego otoczenia rynku. Destatis podał, że niemiecka produkcja pomp ciepła spadła w 2024 r. do około 162,4 tys. urządzeń, czyli o 59,4 proc. wobec 2023 r. Spadł także handel zagraniczny. Import pomp ciepła do Niemiec obniżył się w ujęciu wartościowym o 27,9 proc., a eksport o 40,2 proc. Rok 2025 przyniósł poprawę sprzedaży na rynku krajowym, ale nie zmienił faktu, że cały segment ogrzewania pozostawał pod presją słabego popytu.

Nowe przepisy i rosnąca presja

Na początku 2026 r. do danych rynkowych doszedł nowy kontekst regulacyjny. Niemieckie ministerstwo gospodarki podało, że koalicja uzgodniła założenia nowej ustawy o modernizacji budynków i systemów grzewczych, która ma zastąpić dotychczasowe rozwiązania. Zgodnie z opublikowanymi punktami ma zniknąć dotychczasowa zasada 65 proc. energii odnawialnej przy nowych instalacjach, a przy wymianie źródła ciepła ponownie mają być dopuszczone także nowoczesne kotły gazowe i olejowe. Po publikacji tych założeń, BWP oszacował sprzedaż pomp ciepła w 2026 r. na około 330 tys. sztuk.

Równolegle rosła presja klimatyczna wokół sektora budynków. Według najnowszych danych federalnego ministerstwa środowiska emisje w tym sektorze wzrosły w 2025 r. o około 3,4 mln ton ekwiwalentu CO2 i sięgnęły 103,4 mln ton.