Koleje Dużych Prędkości. Port Polska i Energa Operator podpisały ważne porozumienie

Podpisany w Warszawie Dokument dotyczy inwestycji kolejowych realizowanych przez spółkę Centralny Port Komunikacyjny pod marką Port Polska, w tym linii „Y” łączącej Warszawę i Łódź z Poznaniem oraz Wrocławiem, a także Centralnej Magistrali Kolejowej Północ, która ma prowadzić od nowego lotniska przez Płock, Włocławek i Toruń do Trójmiasta.

Znaczna część planowanych tras będzie przebiegała przez obszar działalności Energi Operator, dlatego spółki uzgodniły mechanizm bieżącej wymiany informacji, terminy wydawania warunków technicznych, opinii oraz uzgodnień projektowych, a także sposób postępowania w przypadkach, w których planowana infrastruktura kolejowa przecina istniejącą albo projektowaną sieć elektroenergetyczną.

Inwestycje są częścią planu zintegrowanej sieci kolejowej, który zakłada budowę ponad 4700 kilometrów nowych linii. Sama linia „Y” ma liczyć około 480 kilometrów i połączyć Warszawę przez nowe lotnisko i Łódź z Poznaniem oraz Wrocławiem. Odcinek pomiędzy Warszawą i Łodzią ma zostać oddany do użytku pod koniec 2032 roku, równocześnie z uruchomieniem lotniska, natomiast odcinki z Łodzi do Wrocławia oraz z Sieradza do Poznania mają być gotowe do końca 2035 roku.

Kto zapłaci za kolizje przy budowie KDP?

Jak zapewniają przedstawiciele spółki, linia „Y” znajduje się już na etapach budowy, projektowania oraz pozyskiwania nieruchomości, a jednym z jej elementów jest tunel dalekobieżny w Łodzi. CMK Północ pozostaje natomiast na etapie zaawansowanych przygotowań i w około 90 proc. ma przebiegać przez teren obsługiwany przez Energę Operator. Samo lotnisko znajduje się poza obszarem działalności operatora, jednak przez jego teren będą prowadziły kluczowe linie kolejowe łączące port z północną i zachodnią częścią kraju.

Członek zarządu CPK do spraw finansowych Marcin Michalski, odpowiadając na pytanie Energetyka24 o to, kto będzie ponosił koszty usuwania kolizji, powiedział, że zasady finansowania zostały szczegółowo opisane w zawartym porozumieniu.

Mamy w porozumieniu jasno opisane, jaki jest podział kosztów. Port Polska ponosi koszty, gdy nasza nowa infrastruktura wchodzi w kolizję z istniejącą siecią Energa Operator. Wtedy Port Polska przygotowuje dokumentację i pokrywa koszty budowy. Jeżeli natomiast Energa Operator buduje nową albo modernizuje starą infrastrukturę w terenie zarezerwowanym pod inwestycje Port Polska i w przyszłości taka sieć wejdzie w kolizję z naszą inwestycją, koszty usunięcia ponosi Energa Operator.
powiedział Michalski

Członek zarządu CPK ds. kolei Piotr Rachwalski pytany, czy zidentyfikowano już konkretne miejsca wymagające usunięcia kolizji oraz który fragment planowanej sieci może okazać się najtrudniejszy, wskazał, że pierwsze uzgodnienia dotyczą sieci średniego i wysokiego napięcia w rejonie Kalisza oraz na odcinku pomiędzy Sieradzem i Poznaniem, natomiast znacznie większa liczba takich przypadków może wystąpić przy budowie CMK Północ.

W tej chwili mówimy o linii „Y", ale jesteśmy już w trakcie przygotowania do projektowania linii CMK Północ, która w zasadzie w 90 proc. przebiega przez teren obsługiwany przez Energę Operator. Tych kolizji będzie można liczyć dziesiątkami. W kilku miejscach, między innymi w okolicach Kalisza, czyli na odcinku pomiędzy Sieradzem a Poznaniem, jesteśmy już w trakcie pierwszych prac dotyczących przesuwania linii.
powiedział Rachwalski

Jak dodał, porozumienie ma przede wszystkim przyspieszyć przekazywanie danych oraz pozwolić na skoordynowanie procesów inwestycyjnych, ponieważ prowadzenie równolegle postępowań dotyczących kolei i energetyki na tym samym obszarze mogłoby powodować opóźnienia.

Jeżeli szybko będziemy między sobą przekazywać dane i informacje, nie dojdzie do blokowania inwestycji. Na jednym terenie może być prowadzony jeden proces, a tutaj musimy zgrać i skoordynować nasze działania inwestycyjne. Stąd właśnie to porozumienie, ponieważ moglibyśmy się wzajemnie blokować i szukać rozstrzygnięć, ale działamy na rzecz sprawnej budowy oraz zapewnienia dostaw energii.
wyjaśnił Rachwalski

Rachwalski poinformował również, że Port Polska zamierza zawierać podobne porozumienia z innymi operatorami systemów dystrybucyjnych, ponieważ planowana sieć KDP będzie przechodziła przez obszary działania różnych spółek energetycznych.

To porozumienie jest pionierskie, ale będziemy chcieli również z innymi operatorami w Polsce, w innych miejscach i na podstawie wypracowanych tutaj rozwiązań, podjąć tego typu współpracę. Można powiedzieć, że jest to wzorcowe porozumienie pomiędzy spółkami Skarbu Państwa – powiedział członek zarządu CPK.

Energa o kosztach kolizji i wpływie na taryfy

Prezes Energi Operator Robert Świerzyński pytany, czy koszty usuwania kolizji zostały już uwzględnione w planie inwestycyjnym spółki o wartości około 40 mld zł, zaznaczył, że dokładna wartość koniecznych prac nie została jeszcze określona, ponieważ część analiz dopiero się rozpoczyna.

Nie odpowiemy dzisiaj, jakie będą koszty usuwania kolizji, ponieważ w tej chwili mamy kilka spraw i tematów, nad którymi pracujemy, m.in. w regionie Kalisza i okolicach Płocka. Czeka nas jednak dopiero prawdziwe wyzwanie, ponieważ linia prowadząca z północy na południe w zasadzie w 90 proc. przebiega przez nasz teren. Nie potrafimy jeszcze tego oszacować i wycenić, żadna ze stron nie ma dziś takich danych.
powiedział Świerzyński

Dodał, że kwota około 40 mld zł dotyczy całego programu inwestycyjnego Energi Operator związanego z budową, przebudową oraz rozbudową linii elektroenergetycznych wszystkich napięć, w ramach którego do 2035 roku ma powstać ponad 11 tys. kilometrów nowych sieci. Nie oznacza to jednak, że szczegółowe koszty kolizji z liniami KDP zostały już wyliczone albo wydzielone w tym budżecie.

Na terenach objętych inwestycjami Port Polska preferowane będą rozwiązania podziemne, ponieważ linie kablowe są bardziej odporne na ekstremalne zjawiska pogodowe oraz zapewniają stabilniejsze zasilanie infrastruktury kolejowej, w tym urządzeń łączności, sterowania ruchem, bezpieczeństwa oraz oświetlenia. W przypadku sieci 110 kV część odcinków może być wykonana jako infrastruktura napowietrzna, jednak z większą wysokością zawieszenia przewodów i dodatkowym zapasem bezpieczeństwa.

Świerzyński wyjaśnił podczas konferencji, że jeżeli Energa Operator przebudowuje własną infrastrukturę i ponosi związane z tym wydatki, mogą one zostać uznane za koszty uzasadnione w rozumieniu przepisów taryfowych, natomiast w przypadkach, w których przebudowę finansuje Port Polska, wydatki nie będą wpływały na taryfę operatora.

Tam, gdzie my będziemy przebudowywać infrastrukturę i ponosić koszty, zostaną one uznane za koszty uzasadnione. Natomiast w przypadku, w którym partner będzie przebudowywał tę infrastrukturę, koszty nie będą dotykały naszej taryfy – powiedział prezes Energi Operator.

Operator prowadzi jednocześnie program zwiększania odporności sieci, który zakłada skablowanie w ciągu najbliższych trzech lat większości linii średniego napięcia przebiegających przez lasy i obszary szczególnie narażone na ekstremalne zjawiska pogodowe. Energa Operator zaznacza, że harmonogramy spółki są dostosowywane przede wszystkim do potrzeb klientów oraz realizacji projektów strategicznych, a inwestycje Port Polska nie powinny ograniczać możliwości przyłączania innych odbiorców i przedsiębiorstw.

Priorytetem są plany i potrzeby klienta, a nie nasze plany. Mamy wiele dużych projektów, w których nasze harmonogramy, nawet z pewnym ryzykiem po naszej stronie, podążają za tym, czego potrzebuje klient. Tak dzieje się w projektach przyłączeniowych dużych odbiorców, w przedsięwzięciach finansowanych z funduszy unijnych oraz w każdym projekcie, który ma charakter priorytetowy z punktu widzenia polityki państwa. Dopiero później wchodzą nasze potrzeby, które wynikają z rozwoju samej sieci.
powiedział Świerzyński

Energa Operator dostarcza energię elektryczną do ponad 3,4 mln odbiorców na obszarze około jednej czwartej powierzchni Polski i działa na terenie ośmiu województw, zarządzając ponad 275 tys. kilometrów linii, 66 tys. stacji średniego i niskiego napięcia oraz 319 stacjami wysokiego i średniego napięcia. Do sieci spółki przyłączono ponad 11 GW odnawialnych źródeł energii, czyli prawie 30 proc. wszystkich mocy OZE w Polsce, a blisko 95 proc. klientów operatora korzysta z liczników zdalnego odczytu.