- WIADOMOŚCI
Powstaje nowa unijna agencja celna. Warszawa w wyścigu o siedzibę
Unia Europejska chce utworzyć nową Agencję Celną UE (w skrócie EUCA) do 2028 r. Potrzeba uniwersalnych na skalę unijną regulacji jest związana m.in. z zalewem tanich i niebezpiecznych towarów z Chin. Warszawa i osiem innych europejskich miast rywalizuje o wyznaczenie na siedzibę nowej agencji.
Już w 1968 r. Unia Europejska ustanowiła unię celną – organy celne wszystkich państw UE w założeniu współpracują ze sobą tak, jakby były jedną instytucją. Stosują one te same taryfy celne w odniesieniu do towarów przywożonych na ich terytorium z zagranicy i nie stosują żadnych taryf na rynku wewnętrznym. Jednak, najwyraźniej, ten model nie odpowiada wyzwaniom współczesności.
Centrum danych o przesyłkach
„Unia była jednak źle utrzymywana i ledwo zharmonizowana, z 27 agencjami krajowymi, których zakresy działania nakładały się na siebie, i które stosowały różne profile ryzyka do obsługi podejrzanych ładunków, takich jak niebezpieczne zabawki z Chin czy nielegalne narkotyki” – uważa Politico.
W nowo tworzonej instytucji ma pracować 250 urzędników. Ich głównym zadaniem będzie nadzorowanie centrum danych, służącego do wymiany informacji o przesyłkach przychodzących i wychodzących.
Komisja Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów Parlamentu Europejskiego wysłuchała w środę 28 stycznia propozycji dziewięciu miast kandydujących, które chcą zostać gospodarzami nowej instytucji. Nie jest jednak na razie jasne, jak zostanie ostatecznie zorganizowana procedura głosowania w tej sprawie.
Szansa czy ryzyko?
Poza Warszawą w wyścigu biorą udział francuskie Lille, holenderska Haga, włoski Rzym, hiszpańska Malaga, chorwacki Zagrzeb, portugalskie Porto, belgijskie Liege i rumuński Bukareszt.
W trakcie rozmów z przedstawicielami krajów podkreślano, że w Warszawie znajduje się obecnie siedziba Frontexu – Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej. Przedstawiciel Hiszpanii zwrócił uwagę na to, że stolica Polski gości już ważną unijną agencję i miał wątpliwości, co do możliwości zapewnienia bezpieczeństwa EUCA przez Polskę.
„Przeznaczamy potężne środki na obronę, bezpieczeństwo i odporność. Relacje z Frontexem to nie są ryzyka, tylko niepodważalne szanse. Te dwie instytucje ramię w ramię będą współpracować tak, aby bezpieczeństwo ekonomiczne naszych wspólnych granic było jeszcze większe” – odpowiedział na tę uwagę minister finansów Andrzej Domański.
W odpowiedzi na inne wątpliwości, polska delegacja podkreślała także, że Polska bywa przedmiotem ataków cybernetycznych, a to właśnie powoduje, że nasz kraj ma duże doświadczenie w ich wykrywaniu i odpieraniu.
Przypomnijmy, że w grudniu 2025 r. ministrowie finansów państw UE zgodzili się na tymczasowe nałożenie opłat celnych w wysokości 3 euro na małe paczki wysyłane do UE z państw trzecich. Ma to na celu – choć nieoficjalnie – zawalczenie z chińskimi platformami sprzedażowymi, takimi jak Shein, AliExpress czy Temu, które nie przestrzegają przepisów UE, zgodnie z oceną europejskich sprzedawców. Obowiązek uiszczania opłaty wejdzie w życie 1 lipca 2026 r.