Problemy w chińskich kopalniach zwiększyły import węgla. W miksie jego udział spada

W lipcu Chiny sprowadziły 43,73 mln ton węgla, czyli o 23 proc. więcej niż w tym samym miesiącu ubiegłego roku. Import był również wyższy niż w czerwcu, kiedy wyniósł 42,78 mln ton, a lipcowy wynik okazał się najwyższy od początku 2026 roku, choć nadal pozostawał poniżej historycznego rekordu z listopada 2024 roku, gdy dostawy przekroczyły 54 mln ton. Jak zwraca uwagę Reuters, wzrost importu nastąpił po zaostrzeniu kontroli bezpieczeństwa w chińskich kopalniach, które rozpoczęto po katastrofie w prowincji Shanxi z 22 maja, w której zginęły 82 osoby.

Kontrole przełożyły się na ograniczenie pracy części zakładów wydobywczych, co szybko stało się widoczne w krajowej produkcji. Według danych Narodowego Biura Statystycznego Chin w czerwcu wydobycie spadło o 9,7 proc. rok do roku do około 380,9 mln ton, natomiast średnia dzienna produkcja obniżyła się do 12,7 mln ton, czyli najniższego poziomu od lipca 2025 roku. W całym pierwszym półroczu wydobyto 2,37 mld ton węgla, o 1,7 proc. mniej niż przed rokiem. Niedobór krajowego surowca został częściowo uzupełniony większymi zakupami za granicą.

Więcej węgla z zagranicy, mniej w krajowej generacji

Ok. 3/4 chińskiego importu węgla dociera obecnie drogą morską, jednak udział tych dostaw stopniowo maleje wraz ze wzrostem transportu lądowego z państw sąsiednich. Coraz większe znaczenie ma przede wszystkim Mongolia, która stała się ważnym dostawcą węgla koksowego wykorzystywanego przez chińskie hutnictwo. Dane dotyczące całkowitego importu obejmują węgiel energetyczny spalany w elektrowniach, jak i surowiec wykorzystywany przy produkcji stali.

Wzrost importu następuje jednocześnie w okresie szybkich zmian w chińskiej elektroenergetyce. Jak podała pod koniec lipca chińska Narodowa Administracja Energii, elektrownie węglowe wyprodukowały w pierwszej połowie roku ok. 2500 TWh energii elektrycznej, a ich udział w całkowitej generacji spadł do 49,7 proc. Był to pierwszy przypadek, gdy w ujęciu półrocznym węgiel odpowiadał za mniej niż połowę produkcji energii elektrycznej w Chinach. Jeszcze w 2016 roku jego udział wynosił 65,5 proc. Nie oznacza to jednak, że chińskie elektrownie węglowe produkują mniej energii. Według analizy Centre for Research on Energy and Clean Air ich generacja w pierwszym półroczu wzrosła o 3,4 proc. rok do roku. Udział węgla zmalał, ponieważ jeszcze szybciej przybywało energii z innych źródeł, przede wszystkim odnawialnych. OZE wyprodukowały w tym czasie blisko 2000 TWh energii i odpowiadały za 41,2 proc. całkowitej generacji. Elektrownie wiatrowe i fotowoltaiczne dostarczyły łącznie ok. 1250 TWh, pokrywając 24,6 proc. krajowego zużycia energii elektrycznej.

Fotowoltaika dogoniła węgiel, nowe bloki nadal powstają

Zmiany są jeszcze bardziej widoczne w mocy zainstalowanej. Na koniec czerwca łączna moc elektrowni wiatrowych i fotowoltaicznych w Chinach wynosiła ok. 1950 GW i była o 16,8 proc. większa niż rok wcześniej. Sama fotowoltaika osiągnęła ok. 1274 GW, praktycznie zrównując się pod względem mocy zainstalowanej z chińską energetyką węglową, która dysponowała ok. 1275 GW.

Równolegle Pekin nie rezygnuje jednak z rozbudowy energetyki węglowej. Według CREA i Global Energy Monitor w pierwszej połowie 2026 roku w Chinach uruchomiono ok. 30 GW nowych mocy węglowych, podczas gdy wyłączono jedynie 2,7 GW, a budowa kolejnych 25,4 GW rozpoczęła się w pierwszych sześciu miesiącach roku. Coraz większa część elektrowni węglowych jest przygotowywana również do bardziej elastycznej pracy, aby uzupełniać produkcję w okresach niższej generacji z wiatru i fotowoltaiki, choć węgiel nadal pozostaje jednym z podstawowych źródeł energii dla chińskiego przemysłu.