Obywatel Gruzji próbował sprzedać uran o wartości 700 tys. dolarów

W Gruzji zatrzymano mężczyznę, który próbował sprzedać obywatelowi innego państwa uran warty 700 tys. USD – poinformowała agencja Reutera, powołując się na gruzińskie służby bezpieczeństwa narodowego. To już kolejny taki incydent w Gruzji w tym roku – w lutym zatrzymano tam dwie osoby, które usiłowały kupić m.in. uran za 3 mln USD.

Szczegóły sprawy

Obywatelowi Gruzji zarzucono nielegalny obrót materiałami jądrowymi, za co grozi mu do 10 lat więzienia – podały w oświadczeniu służby. Udostępniono również nagranie, na którym widać, jak uzbrojeni funkcjonariusze wyciągają mężczyznę z białego sedana i zakładają mu kajdanki na ziemi. W bagażniku znaleziono dwa nieduże pojemniki, które zostały sprawdzone ręcznym detekorem promieniowania. Reutersowi nie udało się do tej pory skontaktować z zatrzymanym ani jego przedstawicielem prawnym w celu uzyskania komentarza.

Odnaleziony materiał to izotop uranu-238 – najpowszechniejszy izotop tego pierwiastka. Jest radioaktywny, ale nie można samodzielnie użyć go do produkcji bomby atomowej. W tym celu musiałby zostać poddany procesowi wzbogacania tak, by zawierał ponad 90 proc. izotopu uranu-235.

W reaktorach jądrowych stosowany jest zazwyczaj uran niskowzbogacony, o zawartości uranu-235 na poziomie 3-5 proc. Jednakże w niektórych typach reaktorów, np. ciężkowodnych  reaktorach ciśnieniowych typu CANDU (ang. g. Canadian Deuterium Uranium) czy niektórych reaktorach prędkich FNR (ang. Fast Neutron Reactor), używany jest uran naturalny.

Problem w Gruzji

To kolejny już taki incydent w Gruzji w ostatnich latach. Kraj mierzy się z problemami z bezpieczeństwem materiałów jądrowych od upadku Związku Radzieckiego w 1991 r., którego Gruzja była częścią.

Do podobnego przypadku doszło m.in. w lutym tego roku. Dwoje cudzoziemców usiłowało kupić uran oraz radioaktywny izotop cezu-137 warte łącznie 3 mln USD. Zatrzymano ich w Kutaisi. Planowali przetransportować surowce za granicę. Cez-137 to izotop pozostały głównie po testach broni jądrowej i wypadkach w elektrowniach jądrowych.

Wcześniej za zakup, przechowywanie i próbę sprzedaży uranu za 3 mln USD obywatelowi Turcji aresztowano obywatela Gruzji w lipcu 2025 r. w Batumi. W 2019 r. doszło do zatrzymania dwóch osób za próbę sprzedaży uranu-238 o wartości 2,8 mln USD w Kobuleti. W 2016 r. w dwóch oddzielnych operacjach w tym samym miesiącu aresztowano łącznie 11 osób – w tym Gruzinów i Ormian – i oskarżono o próbę sprzedaży uranu-238 i niewielkiej ilości uranu-235 – który może być bezpośrednio użyty do produkcji broni jądrowej – o łącznej wartości około 203 mln USD. W 2014 r. służby bezpieczeństwa Gruzji zatrzymały dwóch Ormian, którzy próbowali przemycić do Armenii cez-137.