- WIADOMOŚCI
Centra danych narażone na skutki zmiany klimatu. Nowe badanie ujawnia lukę wartą 388 mld USD
Autor. Envato / @JuiceFlair
W sektorze centrów danych nie są uwzględnianie fizyczne ryzyka związane ze zmianą klimatu – zauważyli analitycy przeprowadzający badanie dla Schneider Electric. To ogromna luka, która przy obecnym tempie inwestycji i szybkości ocieplania się klimatu wymaga zaadresowania.
Zagrożenia spowodowane zmianą klimatu narażają na ryzyko 38 proc. wartości aktywów globalnego sektora centrów danych, co nie jest uwzględniane w wycenach – wynika z badania przeprowadzonego przez Schneider Electric Research Institute oraz SE Advisory Services. Narażenie jest większe w przypadku nowszych obiektów, budowanych z myślą o AI, niż gdy chodzi o istniejącą bazę centrów danych. Jednakże dzięki inwestycjom zwiększającym odporność infrastruktury i odpowiedniej adaptacji, można uzyskać redukcję ryzyka o około ⅓.
Co przeanalizowano w badaniu?
Badacze przeanalizowali 8572 obiekty w 120 krajach i doszli do wniosku, że ryzyko klimatyczne obniża wartość aktywów o 388 mld USD w porównaniu z zakładanym poziomem bazowym wynoszącym około 1 bln USD. 38 proc. wartości aktywów centrów danych jest narażone na ryzyko klimatyczne, które nie jest uwzględniane w wycenach.
W analizie wykorzystali model wyceny Climate Value at Risk (ClimVaR), który przekłada zagrożenia fizyczne związane ze zmianą klimatu oraz ryzyka związane z transformacją energetyczną na wpływ na przepływy pieniężne związane z pięcioma obszarami: awarie systemów chłodzenia, przestoje operacyjne, fizyczne uszkodzenia infrastruktury, spadek wydajności spowodowany upałami oraz koszty uprawnień do emisji dwutlenku węgla. Umożliwiło to uzyskanie szacunków utraty wartości aktywów na poziomie pojedynczych obiektów.
Analitycy zwrócili też uwagę, że w rzeczywistości większość zagrożeń jest generowanych na poziomie łańcucha dostaw, a nie jako bezpośrednie zakłócenia działalności. Monitoring ryzyk wyłącznie na miejscu pomija więc istotną ich część.
Im więcej gigawatów tym gorzej
Szczególnie narażona jest infrastruktura centrów danych nowej generacji, rozwijana na potrzeby sztucznej inteligencji. Charakteryzuje się ona wyższym poziomem ryzyka fizycznego w przeliczeniu na 1 GW niż obecnie funkcjonująca baza obiektów. Oznacza to jednocześnie, że inwestycje w odporność i przystosowanie takiego obiektu – zwłaszcza na wczesnym etapie inwestycji – przynoszą proporcjonalnie większe korzyści.
W przypadku obiektów starszej generacji większą część ryzyka stanowią czynniki związane z kosztami uprawnień do emisji dwutlenku węgla, niż w przypadku infrastruktury związanej z AI. Przy centrach danych dedykowanych sztucznej inteligencji czynniki związane z ryzykiem fizycznym mają dużo większy wpływ, a udział kosztów uprawnień do emisji znacznie spada.
Wynika to z trzech czynników. Centra danych związane z rozwojem AI lokalizowane są w regionach z dostępem do taniej, odnawialnej energii ze względu na duże zapotrzebowanie na moc, gdzie jednocześnie proces uzyskiwania pozwoleń jest szybki – to np. Teksas i Wirgina w USA, a także części Chin i Azji Południowo-Wschodniej. To jednocześnie miejsca, które charakteryzują się podwyższoną ekspozycją na fizyczne zagrożenia klimatyczne i katastrofy naturalne. Centra danych dedykowane AI wymagają też dużej mocy, generując więcej ciepła odpadowego na metr kwadratowy, co zwiększa ryzyko awarii systemu chłodzenia. W przypadku centrów danych zasadą ogólną jest, że każdy dodatkowy gigawat zwiększa narażenie na zagrożenia fizyczne związane ze zmianą klimatu. Ponadto przerwanie sesji szkoleniowej AI przez zakłócenie – np. klęskę żywiołową – to istotny problem, który może unieważnić wyniki obliczeń z nawet kilku tygodni.
Gdzie centra danych są najbardziej narażone?
Poziom ekspozycji na zagrożenia fizyczne różni się w zależności od regionu świata. Wpływ na to mają lokalne uwarunkowania związane z katastrofami naturalnymi, tempo ocieplenia, lokalny klimat, a także charakterystyka i stan systemu energetycznego i sieci elektroenergetycznych.
Najwyższy poziom narażenia na utratę wartości centrów danych badacze zidentyfikowali w Chinach (56 proc.) i Europie (53 proc.). W tych regionach jest ono niemal dwukrotnie wyższe niż w USA (28 proc.) czy regionie Azji, Pacyfiku, Bliskiego Wschodu i Afryki (28 proc.).
Jak podkreślili badacze, tak dużej różnicy „nie da się wyjaśnić wyłącznie na podstawie map zagrożeń”. „Odzwierciedla on wzajemne oddziaływanie regionalnych warunków klimatycznych, systemów elektroenergetycznych, zależności przemysłowych oraz systemów polityk w zakresie emisji dwutlenku węgla” – zaznaczyli.
Każdy z tych regionów charakteryzuje się zupełnie odmiennym profilem ryzyka. W USA niemal połowę narażenia stanowi ryzyko przerw w działalności gospodarczej. W Europie znaczący udział mają koszty związane z systemem handlu uprawnieniami do emisji dwutlenku węgla (45 mld USD). W Chinach są to zarówno koszty uprawnień do emisji dwutlenku węgla, zagrożenia fizyczne, jak i przerwy w działalności gospodarczej. Każdy z regionów wymaga więc innej strategii adaptacyjnej w zakresie odporności centrów danych na ryzyka związane ze zmianą klimatu i trasnformacją. „Ta sama kwota nie zapewni takiego samego poziomu ochrony w każdym regionie geograficznym” – zauważyli analitycy.
Ryzyko można zmniejszyć
Inwestycje zwiększające odporność na zmianę klimatu i działania adaptacyjne pozwalają jednak skutecznie chronić znaczącą wartość aktywów – na poziomie 150 mld USD – redukując ryzyko o 30-39 proc. w każdym testowanym scenariuszu.
Wszystkie dziesięć działań na rzecz adaptacji centrów danych na ryzyka klimatyczne zidentyfikowanych przez badaczy wciąż zapewnia zwrot inwestycji (ROI). Analitycy podkreślili, że odporność fizyczna musi być uwzględniania już na etapie projektowania obiektu. Najtańszym i najszybszym działaniem jest redukcja emisji dwutlenku węgla, poprzez umowy zakupu energii odnawialnej (PPA) już na etapie projektowania, co pozwala obniżyć koszty uprawnień do emisji. Innymi rozwiązaniami są zmiany systemów chłodzenia czy dostosowanie lokalizacji przyszłej inwestycji z uwzględnieniem ryzyka klimatycznego.
Badacze zwrócili uwagę, że zwłaszcza w przypadku operatorów posiadających całe parki centrów danych selektywna adaptacja, skupiona tylko na jednym obszarze ryzyka, będzie niewystarczająca, i prawdopodobnie jedynie opóźni straty. Nie wyeliminuje ona zagrożeń płynących z położenia geograficznego, zależności od sieci energetycznej, przestarzałego projektu obiektów oraz regionalnych trendów klimatycznych. W tym przypadku szerokie podejście, uwzględniające różne aspekty, jest koniecznością. Trudność wciąż będą sprawiać problemy strukturalne, takie jak koncentracja produkcji półprzewodników na Tajwanie, długie terminy realizacji zamówień na transformatory czy termodynamiczne ograniczenia chłodzenia w najgorętszych klimatach.
W raporcie podkreślono, że kluczowe decyzje w najbliższych latach będą związane z lokalizacją centrów danych. Od 40 do 60 proc. globalnej mocy obliczeniowej centrów danych dostępnej w 2035 r. zostanie zbudowane w ciągu kolejnych pięciu lat, a oddane do użytku obiekty nie będą mogły zostać przeniesione. Przy decyzjach dotyczących lokalizacji obiektów należy wciąż pod uwagę ryzyka związane ze zmianą klimatu.
Okno na adaptację się zawęża. Każdy rok opóźnienia zamienia szansę na budowę od podstaw – gdzie odporność klimatyczna jest jednym z punktów w specyfikacji projektowej – w przyszłą modernizację, która staje się projektem budowlanym o wyższych kosztach, dłuższych przestojach i węższym zakresie opcji technicznych. Zmiana wyceny mocy obliczeniowej już się rozpoczęła. Pytanie brzmi, czy alokacja kapitału nadąży, zanim zamknie się okno projektowe.
Raport The repricing of compute Schneider Electric Research Institute i SE Advisory Services
Problem nas dogonił
Jak wynika z analizy, w 2025 r. globalne straty spowodowane katastrofami naturalnymi przekroczyły wartość ochrony ubezpieczeniowej o niemal 170 mld USD. Każdego roku luka ta będzie się powiększać o około 6-10 proc. Koszty ubezpieczenia centrów danych już teraz przekraczają 1 mld dolarów rocznie i według prognoz potroją się do połowy wieku. Wyniki badania Schneider Electric to więc ważna informacja dla sektora i wezwanie do działania – nie da się efektywnie wycenić kapitału w obliczu ryzyka, którego nikt nie zmierzył.
Przez lata fizyczne ryzyko klimatyczne opisywano jako problem długoterminowy. Nie podejmując działań w tej sprawie, ludzkość sprawiła, że stało się ono problemem krótkoterminowym. Nie warto czekać na pierwszą katastrofę, zanim zaczniemy działać – podsumowali analitycy.

