Polska ma stać się liderem fabryk AI w Europie. Czy energetyka wytrzyma wzrost popytu?

Energetyka to nie tylko kilowaty, ale również kilobajty – przypomniała Sylwia Buźniak, wiceprezeska Agencji Rynku Energii, otwierając konferencję CIRE PowerUp 2026. „Nie ma dzisiaj energetyki bez cyberbezpieczeństwa i cyfryzacji, ale nie ma też sztucznej inteligencji bez energii”. Mówili o tym także Krzysztof Gawkowski, minister cyfryzacji oraz Miłosz Motyka, minister energii.

Polska wykorzystuje przewagi

„Cyfryzacja i energetyka to brat i siostra” – podkreślił w swoim przemówieniu Krzysztof Gawkowski, wiceprezes Rady Ministrów, minister cyfryzacji i pełnomocnik rządu ds. cyberbezpieczeństwa.

Polskie systemy cyfrowe są dzisiaj jednymi z najbardziej nowoczesnych na świecie, a inne państwa w Europie się nami inspirują. Jednakże im więcej jest informatyzacji w energetyce, tym większe niesie to ryzyko cyberataku, lub że po prostu system zawiedzie. Transformacja cyfrowa musi być więc dobrze zaplanowana. Niegdyś przewagę polskiej gospodarce dawała tania praca, dziś daje ją transformacja cyfrowa – zaznaczał minister Gawkowski. W 2025 r. wicepremier mówił, że Polska ma stać się europejskim liderem w budowaniu fabryk AI.

W tym kontekście energetyka stanowi niezbywalny zasób. Abyśmy mogli wdrażać polskie modele sztucznej inteligencji – a dwa już tworzymy – potrzebujemy energii w centrach danych. Jeżeli chcemy budować, tak jak teraz, centra danych, które w Polsce rosną najszybciej w Europie, potrzebujemy planu strategicznego na energetykę. Jeżeli chcemy zbudować w Polsce więcej niż dwie fabryki AI – bo dwie już budujemy, i jest to najwięcej w Europie – oraz gigafabrykę AI, która będzie dawała nam przewagę konkurencyjną na kolejne dekady, to potrzebujemy na to energii.W strategii państwa potrzeba współdziałania cyfryzacji i energetyki dla dobra polskiej gospodarki.
Krzysztof Gawkowski, wiceprezes Rady Ministrów, minister cyfryzacji i pełnomocnik rządu ds. cyberbezpieczeństwa

Cyberataki są częścią rzeczywistości

„Nawet najlepszy plan transformacji rynku energetycznego i doprowadzenie energii do każdego miejsca, w którym będzie potrzebna, nie zwalnia nas z myślenia, co się wydarzy, jeśli nadejdzie cyberatak” – podkreślił Krzysztof Gawkowski. Przypomniał, że Polska jest dzisiaj najbardziej atakowanym cybernetycznie państwem w Europie, a wojna hybrydowa trwa nieustannie.

Zaznaczył, że cyberataki na polskie systemy są i będą zarówno rozproszone, jak i skonsolidowane. Skonsolidowane – dokonywane przez jednego adwersarza, Rosję, atakującego z jasno określonym celem – paraliżem państwa i blackoutem. Rozproszone – skierowane na różne części Polski i wiele obiektów energetycznych. Dlatego też rząd powołuje CSIRT Energia, zespół odpowiedzialny na incydenty cyberbezpieczeństwa na rynku energii, w którego prace włączono operatora Polskie Sieci Elektroenergetyczne (PSE).

Minister Gawkowski przypomniał również, że każde urządzenie podłączone do internetu jest podstawowym źródłem wejścia dla cyberprzestępców. Instalacja social mediów, brak akualizacji systemu w telefonie służbowym – to potencjalne źródła zagrożeń.

Każdy odpowiada za cyberbezpieczeństwo

Z tym wnioskiem zgodził się minister energii Miłosz Motyka. „Za bezpieczeństwo cyfrowe i bezpieczeństwo energetycznie nie odpowiada tylko minister energii i minister cyfryzacji. Dzisiaj ryzyko na rynku energii i w sferze cyfrowej ponosimy wszyscy” – zaznaczył. „Każda niefrasobilwość, a czasem ona dotyczyła także ministrów, może doprowadzić do szwanku na bezpieczeństwie. My często możemy się z tego śmiać, ale wróg nigdy nie był tak blisko i nigdy tak bardzo nie czekał na takie ruchy” – dodał. „Każdy z nas jest dzisiaj użytkownikiem i twórcą rynku energii (…). Każdy z nas za dane odpowiada tak samo”.

Kto szczędzi dzisiaj środków na cyberbezpieczeństwo, na cyfryzację w sektorze energetycznym, ten nie dba wystarczająco o to bezpieczeństwo. (...) To już nie jest czas i miejsce na półśrodki, na metodę „chybił trafił" i na byle jakość.
Miłosz Motyka, minister energii

Minister Motyka zwrócił uwagę także na drugi obszar, za który odpowiedzialny jest każdy obywatel – to zwalczanie dezinformacji. Energetyka, obok obronności państwa i stosunków polsko-ukraińskich, jest trzecim obszarem najbardziej narażonym na dezinformację. „Od każdej agencji i każdej spółki będziemy wymagać reakcji na tę dezinformację i mówienia prawdy o fakcie transformacji energetycznej” – zaznaczył szef resortu energii. Transformacja energetyczna to proces ekonomiczny i technologiczny, nie ideologiczny. Odnawialne źródła energii zwiększają bezpieczeństwo i dają nowe miejsca pracy – podkreślił Miłosz Motyka. „O tym, że jest to proces czysto ekonomiczny, świadczy to, jak bardzo Polacy sami zainwestowali w panele fotowoltaiczne, nikt ich do tego nie zmusił” – dodał minister.

Jak zaznaczył, cyfryzacja ma szansę proces transformacji energetycznej jeszcze przyspieszyć, dzięki czemu rozwijający się w Polsce sektor technologiczny nie będzie musiał konkurować o energię z obywatelami.